Doç. Dr. Gökhan Durmaz

Sağlık · May 12, 2017 · 0

Glukoz ve Fruktoz Tatlı mı Yoksa Zehir mi?

İnönü Üniversitesi Gıda Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Gökhan Durmaz, glukoz ve fruktozun önemine değinerek bireyin özel durumları ve ihtiyaçlarına göre oranlarının değişebileceğini ancak “karbonhidratlardan tamamen uzak durun” denilmesinin bilimsel bir açıklama olamayacağını söyledi.


Durmaz, İNÜHABER'e yaptığı açıklamada, sadece fruktoz ve glukozun değil tüm besin öğelerinin fazlasının zararlı olduğunu belirti.


Fruktoz ve glukozun insanların günlük diyetlerinde yer alan şekerlerden en önemlilerinden ikisi olduğunu belirten Durmaz, "Bunlar birçok meyvede, sebzede, balda doğal olarak bulunan 'basit şeker' de diyebileceğimiz monosakkaritlerdir. Çay şekeri veya sofra şekeri olarak adlandırdığımız sakkaroz da glukoz ve fruktozun birleşmesiyle oluşmuş bir şeker türüdür ve sindirim sistemimizde parçalanarak bu iki şekere dönüştürülür. Yine ekmek, bulgur, pirinç, mısır gibi birçok tahıl ve tahıl ürününde önemli miktarda bulunan nişasta da sindirim sistemimizde parçalanarak tamamen parçalanan bir çeşit karbonhidrattır. Sütte bulunan laktoz ise glukoz ve galaktoz isimli iki basit şekerin birleşmesiyle oluşmuş bir şeker türüdür. Hepsinden öte insan kanındaki şeker, yani kan şekeri dediğimiz şey de glukozdur" şeklinde konuştu.


Durmaz, özellikle basit şekerleri içeren gıdaların aşırı tüketimi ve bunların kan şekerini hızlı bir şekilde yükseltmeleri sonucu insülin direncine ve uzun vadede tip II diyabete sebep olduklarına dair birçok bilimsel çalışma bulunduğunu anımsatarak, şöyle konuştu:


"Şeker, kompleks hale geldikçe sindirim sisteminde parçalanması daha uzun zaman almakta ve dolayısıyla kana karışma hızı azalmaktadır. Bir gıdanın kan şekerini artırma hızına 'glisemik indeks' demekteyiz ve bundan dolayı glisemik indeksi yüksek gıdaların tüketiminde dikkatli olunması gerekmektedir. Ancak bazı aşırı söylemler medya yoluyla dile getirilmekte ve fruktoz veya glukoz için 'toksiktir veya zehirlidir' şeklinde ifadeler kullanılmaktadır. Oysaki yukarıda da belirttiğim gibi birçok meyve önemli oranlarda glukoz ve fruktoz içermekte olup bu meyveleri aşırıya kaçmadan tüketmek insan sağlığı ve dengeli beslenme açısında büyük önem taşımaktadır. Yine medyada duyduğumuz 'ekmek yemeyin' ya da 'karbonhidrat tüketmeyin' şeklindeki beyanatlar da beslenme bilimiyle çok örtüşmeyen ifadelerdir. Nitekim diyetimizde yer alan başlıca üç ana bileşen olan protein, yağ ve karbonhidratların dengeli bir şekilde alınması sağlıklı bir yaşam için büyük önem taşımaktadır. Kişilerin özel durumları ve ihtiyaçlarına göre bunların oranları değişebilir ancak 'karbonhidratlardan tamamen uzak durun demek' bilimsel bir yaklaşım olmayacaktır."


"Mısır En Fazla Üretimi Yapılan GDO’lu Gıda Maddesidir"


Glukoz ve fruktoz konusunda bir diğer çekincenin de GDO’lu kaynaklardan elde edilmesi hususu olduğunu dile getiren Durmaz, "Öncelikle şunu belirtmek lazım ki, endüstriyel gıda üretiminde en yaygın olarak kullanılan şekerler nişastanın parçalanması sonucu elde edilen glukoz şurupları ve bunların enzimler yoluyla dönüştürülmesi sonucu elde edilen glukoz ve fruktozun karışımı formunda olan yüksek fruktoz şuruplarıdır. Bu şuruplar ucuz olmaları ve bazı teknolojik avantajlara sahip olmalarından dolayı tercih edilmektedir. Nişasta kaynağı olarak pirinç, patates, buğday gibi birçok hammadde kullanılabilmektedir ancak ucuz ve bol bulunmasından dolayı en fazla mısır kullanılmaktadır. Mısır ise dünya üzerinde en fazla üretimi yapılan GDO’lu gıda maddesidir. Dolayısıyla bu konudaki hassasiyet aslında glukoz ve fruktozun zararlı olup olmamasından ziyade GDO konusundaki çekincedir. Bu çekinceye hak vermek durumundayım. Çünkü GDO konusunda haklı bir risk algısı bulunmaktadır ve doğal olana teknolojik bir müdahalenin şimdi olmasa bile ileride nasıl sonuçlara sebep olabileceğini kestirmek her zaman mümkün olmayabilmektedir. Ancak konunun bilimsel zeminde tartışılması gerektiğini düşünmekteyim" şeklinde konuştu. 


Haber: Ozan POLAT


Tags

Künye     ·     Hakkımızda     ·     İletişim     ·     Tanıtım Videosu     ·     İnönü İletişim Arşivi     ·